Laarzen schachtwijdte: zo meet je je kuit en vind je laarzen die sluiten

De maat op de doos zegt niets over hoe een laars om je kuit valt. Laarzen schachtwijdte is een eigen maat: de omtrek van de schacht op het breedste punt, gewoon in centimeters. Meet je kuit een keer goed en je weet voortaan binnen een minuut of een laars gaat sluiten.

Bij veel kniehoge laarzen ligt de schachtwijdte rond de 36 tot 38 centimeter. Dat is een keuze van de fabrikant, geen natuurwet. Zit je daaronder, dan snijdt de rand in je kuit; zit je erboven, dan zakt de schacht in slappe plooien op je enkel. Net als bij het bepalen van je schoenmaat heb je aan een lintmeter en twee minuten genoeg. Hieronder de vragen die het vaakst langskomen, met een tabel per kuitomtrek.

Wat is de schachtwijdte van laarzen precies?

Het is de omtrek van de laarsschacht op het wijdste punt, meestal net onder de bovenrand. Een omtrekmaat dus, geen breedte. Leg je een laars plat neer en meet je de bovenrand, dan moet je die uitkomst verdubbelen voordat je hem naast je kuitmaat legt.

Twee maten worden constant door elkaar gehaald. De schachthoogte loopt van de zool tot de bovenrand en zit bij kniehoge laarzen rond de 34 tot 40 centimeter. De laarzen schachtwijdte gaat over de omtrek. Een laars kan dus precies op hoogte zijn en toch weigeren dicht te gaan. Herkenbaar?

Hoe meet je je kuit voor de juiste laarzen schachtwijdte?

Met een lintmeter om het dikste punt van je kuit, staand, gewicht op allebei je voeten. Zittend meet je een paar millimeter minder, en dat is precies het verschil tussen een rits die nog net dichtgaat en eentje die halverwege blijft steken.

1. Ga rechtop staan, op blote benen of op een dunne panty.
2. Leg het lint om het dikste deel van je kuit, meestal 30 tot 35 centimeter boven de vloer.
3. Houd het lint plat en trek er niet aan; lees af in hele centimeters.
4. Meet allebei je benen. Een centimeter verschil is heel gewoon, noteer de grootste.
5. Meet aan het eind van de dag, want je benen zijn dan iets voller dan ’s ochtends.
6. Neem meteen je enkelomtrek mee en de afstand van de vloer tot je knieholte.

Die enkelmaat is geen overbodige luxe. Bij laarzen met een rits over de hele schacht bepaalt je enkelomtrek of je voet er soepel doorheen glijdt, en bij een korte rits juist of de laars netjes om je hiel blijft zitten.

Welke schachtwijdte past bij welke kuitomtrek?

Tel bij je gemeten kuitomtrek twee tot drie centimeter op, en je hebt de schachtwijdte die je zoekt. Die lucht heb je nodig om je knie te kunnen buigen en om er een sok of een dunne broekspijp in kwijt te kunnen.

Staat de schachtwijdte niet bij de productinformatie, kijk dan in de maattabel. En let op: zo’n maat hoort altijd bij een schoenmaat. Dezelfde laars in maat 41 heeft doorgaans een tot twee centimeter meer schachtwijdte dan in maat 37, want de hele leest schaalt mee.

Is een laarzen schachtwijdte van 40 cm ruim?

Nee, 40 cm zit net boven het gemiddelde en past bij een kuitomtrek van ongeveer 37 tot 38 centimeter. Ruim zou ik het dus niet noemen; het is eerder de bovenkant van wat veel merken standaard aanhouden.

Is je kuit 34 centimeter en kies je toch 40 cm, dan houd je zes centimeter lucht over. Bij een zacht leren schacht valt dat slouchy en best mooi, bij een stevige schacht ziet het er vooral leeg uit. Zit je kuit boven de 38 centimeter, dan wordt 40 cm te krap en kun je beter doorzoeken.

Wat doe je als laarzen te wijd om je kuit zitten?

Innemen, opvullen of hem bewust laten zakken. Laarzen te wijd om de kuit zijn eerlijk gezegd vervelender dan te krap, want een lege schacht draait bij elke stap mee en zakt langzaam richting je enkel.

• Laat een schoenmaker de rits verzetten. Twee tot vier centimeter eruit halen is bij leer meestal prima te doen.
• Zet een schachtclip of een elastisch bandje aan de binnenkant, net onder de rand.
• Trek een wollen wintersok of een laarzenkous aan; dat vult zo een centimeter of twee op.
• Duw de schacht met opzet in plooien omlaag, zodat de laars zacht bij je enkel eindigt.
• Kies een model met veters, gespen of een riempje achter, want die stel je zelf af.

Een te wijde schacht geeft bovendien sneller een schuurplek op je hiel, simpelweg omdat je voet meebeweegt in de laars. En draag je ze veel in de winter, dan houdt een paar dat mooi sluit je kuit ook een stuk warmer. Hoe je zulke laarzen daarna schoon en soepel houdt, staat in winterlaarzen goed onderhouden.

Kun je de schacht van laarzen oprekken of breder maken?

Een leren schacht rekt met een schachtrekker ongeveer een tot twee centimeter op, en dat is echt de eerlijke bovengrens. De laarzen schacht oprekken doe je met een houten of kunststof rekker die je in de schacht draait, samen met een rekspray die het leer soepel maakt. Laat hem er vierentwintig tot achtenveertig uur in staan en herhaal het desnoods nog een keer.

Het materiaal bepaalt wat er mogelijk is. Zacht kalfsleer en suede geven het makkelijkst mee, stug rundleer een stuk minder, en lakleer en synthetische schachten geven vrijwel niets. Wil je de laarzen schacht breder maken dan die twee centimeter, dan is een schoenmaker aan zet: die zet een elastische baan of een strook leer in de achternaad en wint daarmee drie tot vijf centimeter.

Wat je beter laat: de schacht natmaken en met een fohn bewerken. Twijfel je over de conditie van het leer, dan zijn comfortabele boots met een lagere schacht een prettiger vertrekpunt dan een dure ingreep. Leer droogt namelijk hard en ongelijk op, en die schade krijg je er nooit meer uit.

Wanneer kies je laarzen met schachtwijdte XL?

Vanaf een kuitomtrek van ongeveer veertig centimeter kom je uit bij laarzen schachtwijdte XL, dus bij een schacht van 42 centimeter en wijder. Merken die op wijdte werken, zetten het aantal centimeters er meestal netjes bij, en dat zoekt een stuk prettiger dan afgaan op de woorden wide of extra wide.

Let bij zo’n model op drie dingen. Een rits die over de hele lengte loopt, een elastische baan aan de achterkant en een schacht die naar boven toe iets naar buiten loopt in plaats van kaarsrecht omhoog. In de zomer gelden precies dezelfde centimeters, alleen zoek je dan naar zomerlaarzen in dunner leer of met opengewerkte delen. Die combinatie geeft je een bovenrand die vlak tegen je been ligt zonder ergens in te snijden.

Korte antwoorden op drie laatste vragen over laarzen

Kan ik de schachtwijdte online betrouwbaar afleiden?

Alleen als het aantal centimeters erbij staat. Vermeldt de winkel niets, meet dan je kuit en vraag de maat gewoon even op voordat je bestelt.

Wat als mijn kuiten links en rechts verschillen?

Neem altijd de grootste van de twee. Een centimeter verschil merk je in de andere laars nauwelijks, andersom loopt de rits vast en sta je te trekken.

Hoeveel ruimte laat ik voor een spijkerbroek in de laars?

Reken drie tot vier centimeter extra bij je kuitomtrek, dus een schachtwijdte die een centimeter ruimer is dan de tabel aangeeft. Een dunne pijp of een legging vraagt die extra ruimte niet.

Pak vanavond even een lintmeter, zet je kuitomtrek in een notitie op je telefoon en houd die maat naast elke laars die je tegenkomt. Vanaf dat moment koop je op centimeters in plaats van op hoop. Je gaat merken hoeveel sneller je dan een paar vindt dat echt om je been sluit.